Angst

Sociale angst – Wat is het, de oorzaken, symptomen en behandeling

Sociale angst is een intense angst voor sociale situaties. Het kan worden uitgelokt door een specifieke situatie, zoals spreken in het openbaar, of het kan een algemeen gevoel van angst in sociale situaties zijn. Mensen met sociale angst hebben vaak het gevoel dat ze worden bekeken en beoordeeld door anderen, en ze kunnen zich zorgen maken dat ze zichzelf voor schut zetten.

Symptomen van sociale angst kunnen zijn: nerveus zijn, zweten, hartkloppingen en moeite met spreken. Mensen met sociale angst kunnen sociale situaties vermijden, of ze met grote angst doorstaan.

Er zijn verschillende behandelingsmogelijkheden voor sociale angst, waaronder therapie, medicatie en zelfhulp. Therapie kan mensen met sociale angst helpen om te leren omgaan met hun angst en bezorgdheid. Medicatie kan ook worden gebruikt om de symptomen van sociale angst te helpen verminderen. Zelfhulpstrategieën, zoals ontspanningstechnieken, kunnen ook nuttig zijn.

Lees verder om erachter te komen wat sociale angst in detail is, wat de symptomen zijn, en manieren om het te overwinnen.

Wat is sociale angst?

Sociale angst is een psychische aandoening die ervoor zorgt dat mensen zich extreem angstig en zelfbewust voelen in sociale situaties.

Voor iemand met sociale angst kan het moeilijk zijn om nieuwe mensen te ontmoeten, naar een sollicitatiegesprek te gaan of op het podium te staan om voor een menigte te spreken. Sociale angst kan erg verlammend zijn, waardoor het moeilijk is om te werken, sociale contacten te leggen en uit te gaan in het openbaar. Mensen met sociale angst vermijden sociale situaties vaak helemaal, wat kan leiden tot isolement en depressie. 

Sociaal angstige mensen weten meestal wel dat hun angst onredelijk is, maar de angst om mensen onder ogen te komen en de angst om onder de loep te worden genomen, is zo verlammend dat ze machteloos worden.

Om je een idee te geven, angst kan zo overweldigend zijn dat sociaal angstige mensen nachtenlang oefenen op wat ze zullen zeggen in een sollicitatiegesprek, of slapeloze nachten en dagen hebben voor een sociale bijeenkomst.

Sociaal angstige mensen kunnen zelfs paniekaanvallen krijgen wanneer ze geconfronteerd worden met situaties waarin ze moeten spreken of communiceren in het openbaar. Paniekstoornis is een andere vorm van angst, maar paniekaanvallen kunnen ook voorkomen bij iemand met sociale angst. Als je iemand bent die sociale angst ervaart, is het belangrijk voor je om te begrijpen wat paniekaanvallen zijn en hoe ze zich manifesteren

Zowel paniekstoornissen als paniekaanvallen hebben vergelijkbare symptomen, zoals een uitgesproken angst, verhoogde nervositeit, beven en trillen. Zelfs als een sociaal angstig persoon geen paniekstoornis heeft, kunnen ze paniekaanvallen krijgen wanneer ze gedwongen worden in situaties te komen waarin ze sociale interactie moeten hebben of moeten presteren. Bij een paniekaanval hebben ze een onregelmatige ademhaling, overmatig trillen en hartkloppingen. Om paniekaanvallen onder controle te krijgen, kan je cursussen voor paniekaanvallen of oefen deze 9 tips om paniekaanvallen te voorkomen.  

Maar ze zijn waarschijnlijk van korte duur. Zodra de dreiging van interactie of optreden in een bijeenkomst wegebt, begint alles weer normaal te worden. Totdat je je zorgen begint te maken over wat je hierna te wachten staat en hoe je dat kunt vermijden. Het “normale” leven krijgt dus een andere vorm en het grootste deel van de geest en gedachten wordt in beslag genomen door angst voor sociale bijeenkomsten en hoe je die kunt vermijden.

Hoe kun je sociale angststoornis behandelen (overwinnen sociale fobie)

Hoe sociale angststoornis behandelen

Als je denkt dat je een sociale fobie hebt, waarbij de angst voor interactie in sociale bijeenkomsten verlammend kan werken, dan kunnen wij je helpen. Er is geen pasklare aanpak voor de behandeling van sociale angststoornis (SAD), maar er zijn wel een aantal effectieve, op bewijs gebaseerde behandelingen. Als SAD je verhindert om een normaal leven te leiden, dan is het tijd om naar de dokter te gaan.

Je huisarts kan onderzoeken uitvoeren om uit te sluiten of een andere factor je symptomen veroorzaakt. Daarna zal hij of zij je aanraden om naar een psychiater of psycholoog te gaan. 

De behandeling varieert van persoon tot persoon. Gewoonlijk wordt sociale angststoornis behandeld door een psycholoog door middel van therapie. De meest voorkomende en effectieve behandeling van sociale angststoornis is cognitieve gedragstherapie (CGT). Als je angststoornis echter een extreem geval is, kan een psychiater worden aangeraden die je medicijnen zal voorschrijven. In de meeste gevallen worden therapie en bepaalde medicijnen gecombineerd om de beste resultaten te krijgen.

Enkele van de meest voorkomende behandelingen van sociale angst zijn: 

1. Gedragstherapie om sociale angststoornis te behandelen – Behandel je sociale fobie met de psychologische behandeling 

Cognitieve gedragstherapie (CGT) is een vorm van psychotherapie die effectief is bij de behandeling van een verscheidenheid aan geestelijke gezondheidsproblemen, waaronder sociale angststoornis. CGT richt zich op het veranderen van negatieve gedachten en gedragingen die samenhangen met een psychische aandoening.

CGT zal je nuttige manieren leren om te denken, je te gedragen en door situaties te navigeren die angst triggeren. Effectieve tips en trucs over hoe je je niet gestrest en angstig voelt in uitdagende situaties zullen u helpen om beter om te gaan met uw aandoening. 

2. Zorg voor een goede nachtrust om sociale angst te behandelen

Voldoende slaap kan helpen stress- en angstniveaus te verminderen, en het kan ook je stemming verbeteren. Als je niet genoeg slaap krijgt, kun je proberen een regelmatig slaapschema op te stellen en je daar zo veel mogelijk aan te houden. Onrustig zijn en niet genoeg slaap krijgen verergert de symptomen van sociale angst. Van stress is zelfs bekend dat het misselijkheid veroorzaakt.

Mediteer daarom een beetje voordat je gaat slapen, probeer positieve gedachten te denken en zorg voor ten minste 7 uur slaap. Misschien wil je ook met een arts bespreken of je een slaapmiddel moet nemen of niet.

3. Exposure therapie – sociale situaties onder ogen zien om sociale fobie te behandelen

Exposure therapie is een vorm van psychologische behandeling die erop gericht is mensen te helpen hun angsten te overwinnen door ze langzaam bloot te stellen aan de elementen of situaties waar ze bang voor zijn. Het idee is dat door hun angsten onder ogen te zien in een gecontroleerde en veilige omgeving, mensen zullen leren dat er niets is om bang voor te zijn en dat hun angst zal beginnen te vervagen. 

Blootstellingstherapie gaat meestal gepaard met ontspanningstechnieken en oefeningen, omdat de confrontatie met je angsten echt zenuwslopend kan zijn voor mensen met een sociale fobie.

Oorzaken van sociale angststoornis

Oorzaken van sociale angststoornis

Onderzoekers blijven de precieze oorzaak van sociale angst onderzoeken, maar die is nog niet bekend. Momenteel tonen studies aan dat sociale angst veroorzaakt kan worden door één of meer van deze factoren. 

Enkele van deze zijn: 

1. Pesten

Het is geen geheim dat pesten een blijvend effect kan hebben op de slachtoffers ervan. Naast het veroorzaken van fysieke en emotionele pijn, kan pesten ook leiden tot sociale angst en emotionele instabiliteit.

2. Familieconflicten

Een vijandige omgeving thuis kan een van de factoren zijn die leiden tot sociale angst. Wanneer een plek die veilig zou moeten zijn juist een nare omgeving wordt, dan heeft iemand de neiging alleen zichzelf te vertrouwen en op zichzelf te zijn.

3. Seksueel misbruik

Een mechanisme om met het trauma van seksueel misbruik om te gaan, is het vermijden van alle mensen of situaties waarin het incident zich mogelijk opnieuw kan voordoen. 

4. Emotioneel misbruik

Emotioneel misbruik en verwaarlozing door de ouders op jonge leeftijd kan leiden tot een laag gevoel van eigenwaarde, wat uiteindelijk leidt tot sociale angst.

5. Hormonale onevenwichtigheid

Iemand met weinig serotonine (het stemmingsregulerende hormoon) is vatbaarder voor psychische stoornissen, vooral stemmingswisselingen. 

6. Genetisch of aangeleerd

Kinderen met ouders die een sociale angststoornis hebben, hebben meer kans om zelf sociale angst te ontwikkelen. Er wordt echter nog onderzocht of het genetisch wordt overgedragen of dat het meer aangeleerd gedrag is dat kinderen overnemen.

Hoe kom je erachter of je een sociale fobie hebt (De symptomen van sociale angst)

Symptomen van sociale angststoornis

Er zijn een aantal symptomen van sociale angststoornis die mensen met sociale angst kunnen ervaren. De symptomen verschillen echter van persoon tot persoon. Een aantal situaties die bijzonder uitdagend zijn voor mensen met sociale angststoornis zijn

  • Een gesprek beginnen
  • Praten met vreemden
  • Spreken in het openbaar
  • Oogcontact maken en houden
  • Gebruik van openbare toiletten
  • Een kamer vol mensen binnengaan
  • Eten in een restaurant of op feestjes
  • Gesprekken voeren
  • School en werkplaats

Het is belangrijk om te begrijpen dat iemand die sociaal angstig is niet alle hierboven genoemde punten zal ervaren. Het gebruik van openbare toiletten of eten in het bijzijn van mensen kan goed gaan, maar spreken in het openbaar of binnenlopen voor een sollicitatiegesprek kan hun grootste nachtmerrie zijn die uitkomt. 

Er zijn een aantal tekenen en symptomen die een sociaal angstig individu kan vertonen. 

Sommige van de lichamelijke symptomen zijn:

  • Blozen
  • Misselijkheid
  • Zweten
  • Ongecontroleerd trillen en beven 
  • Licht gevoel in het hoofd
  • Onregelmatige hartslag

De psychologische symptomen omvatten:

  • Denken aan mogelijke sociale situaties en daar dan over stressen
  • Slapeloze nachten hebben dagen voor een sociale gebeurtenis
  • Achteraan blijven zitten en proberen niet op te vallen als je toch naar een evenement gaat
  • Denken dat alle ogen op hen gericht zijn en dat ze elk moment iets gênants zullen doen
  • Denken dat mensen hun zorgen en nervositeit dwars door hen heen kunnen zien
  • Afspraken, school of afspraken op het werk missen door de toegenomen stress

Sociale angst – conclusie

Hoewel we allemaal bang zijn onszelf voor schut te zetten in sociale situaties of ons zenuwachtig te voelen voor een sollicitatiegesprek of spreken in het openbaar, slagen de meesten van ons erin die angst te overwinnen. Mensen met een sociale angststoornis kunnen dat echter niet. 

Sociale angst is veel meer dan alleen maar verlegen of introvert zijn. Het neemt iemands gedachten over en zet hem ertoe aan zich voortdurend zorgen te maken over sociale interacties. Zo erg zelfs dat ze niet eens een normaal leven kunnen leiden. 

Gelukkig is sociale angst beheersbaar met professionele hulp. De eerste stap is om te erkennen dat je misschien sociale angst hebt. Als je dat hebt gedaan en je bent klaar om het te overwinnen, kan een professional in de geestelijke gezondheidszorg je helpen je angsten te overwinnen zodat je een bevredigend leven kunt leiden.

“Michael Hijlkema is expert op het gebied van burn-out, stress, rouw en verlies. Met zijn jarenlange ervaring heeft Michael meerdere trainingen gecreëerd om mensen te helpen stress te beheersen en hun welzijn te verbeteren. Bij Hoofdbaas heeft Michael op basis van verschillende modules een coachingstraject op maat gemaakt, dat je online kunt volgen en in je eigen tijd leert omgaan met stress.”

Andere Artikelen